Omuz çevresi kemiklerinde (özellikle proksimal humerus ve skapulada) gelişen kemik tümörlerinde, tümörlü dokunun tamamen çıkarılması ve kolun korunması günümüz onkolojik ortopedisinin temel yaklaşımıdır.

Uzuv Koruyucu Cerrahi Nedir?

Uzuv koruyucu (limb-salvage) cerrahi; tümörlü kemik ve yumuşak dokunun güvenli sınırlarla çıkarılması, ardından oluşan defektin rekonstrükte edilmesi prensibine dayanır. Omuz bölgesinde bu rekonstrüksiyon çoğunlukla tümör protezi (megaprotez) ile yapılır.

Tümör Protezi Nasıl Çalışır?

Tümör protezleri, standart eklem protezlerinden farklı olarak modüler yapıdadır; çıkarılan kemik segmentinin uzunluğuna göre parça parça birleştirilerek büyük kemik kayıplarını karşılar. Proksimal humerus rezeksiyonlarında humerus başı, yuvası ve gerektiğinde skapula bileşenleri değiştirilebilir.

Ameliyat Süreci ve Takip

  • Ameliyat öncesi biyopsi, MRG, BT ve evreleme çalışması yapılır
  • Tümör tipine göre ameliyat öncesi/sonrası kemoterapi veya radyoterapi planlanır
  • Cerrahi sonrası kol askısı ile koruma, ardından fizik tedavi programı
  • Onkolojik takip (nüks ve metastaz kontrolleri) ortopedik takiple birlikte yürütülür

Beklentiler

Tümör protezinin birincil amacı yaşam ve uzuv korunmasıdır; ikincil amaç fonksiyonun mümkün olan en iyi düzeyde sürdürülmesidir. Omuz hareket açıklığı tümörün yayılımına, korunabilen kas-sinir yapılarına ve kullanılan protez tipine göre değişir. Erken tanı ve uygun merkezde yapılan cerrahi sonuçları belirgin şekilde iyileştirir.

Vaka Örneği: Proksimal Humerus Tümörü

Proksimal humerusta yerleşmiş geniş kemik tümörü nedeniyle başvuran hastada, tümörlü kemik segmenti güvenli sınırlarla çıkarılarak modüler tümör protezi (megaprotez) ile rekonstrüksiyon yapıldı; kol korundu.

Ameliyat öncesi röntgen: proksimal humerusu tutan geniş litik kemik tümörü

Ameliyat öncesi röntgen, ikinci açı: omuz çevresindeki tümör kitlesinin boyutu

Ameliyat sonrası röntgen: tümörlü kemiğin yerini alan modüler omuz tümör protezi

Sık Sorulan Sorular

Omuz tümörü ameliyatında kol kesilir mi?
Günümüzde çoğu olguda uzuv koruyucu cerrahi uygulanır; tümörlü kemik çıkarılıp yerine özel tümör protezi yerleştirilerek kol korunur. Ampütasyon yalnızca tümör damar-sinir yapıları içine yayıldığında düşünülür.
Tümör protezi normal protezden farklı mıdır?
Evet. Tümör protezleri çıkarılan kemik segmentinin uzunluğuna göre modüler tasarımla hazırlanır; büyük kemik ve eklem kayıplarını karşılayacak şekilde üretilir.
Ameliyat sonrası ek tedavi gerekir mi?
Tümörün tipine göre kemoterapi veya radyoterapi gerekebilir. Onkoloji ekibiyle birlikte multidisipliner takip planlanır.
Omuz tümör protezi sonrası fonksiyon nasıl olur?
Amaç günlük yaşam işlevlerini korumaktır; kolun kullanılabilirliği korunur ancak omuz hareket açıklığı tümörün yayılımına ve korunabilen dokulara göre değişir.