Bu sayfada· 5 başlık
  1. 01Omuz Kireçlenmesi Neden Olur?
  2. 02Belirtiler Nelerdir?
  3. 03Tanı Nasıl Konur?
  4. 04Tedavi Seçenekleri
  5. 05Ne Zaman Doktora Başvurmalı?

Omuz kireçlenmesi (glenohumeral osteoartrit), omuz eklemini kaplayan kıkırdak dokunun zamanla aşınması ve eklem yüzeylerinin bozulmasıyla gelişen ilerleyici bir hastalıktır. Omuz, vücudun en geniş hareket açıklığına sahip eklemi olduğu için kireçlenme günlük yaşamı belirgin şekilde etkiler.

Omuz Kireçlenmesi Neden Olur?

  • Yaşlanma (primer osteoartrit): En sık neden; 60 yaş üzerinde görülme sıklığı artar.
  • Rotator manşet yırtığı: Uzun süre tedavi edilmeyen manşet yırtıkları “manşet artropatisi” denen özel bir kireçlenme tipine yol açar.
  • Eski çıkıklar ve kırıklar: Tekrarlayan omuz çıkıkları ve eklem içi kırıklar kıkırdak bütünlüğünü bozar.
  • Avasküler nekroz: Humerus başının kanlanmasının bozulması eklem yüzeyinin çökmesine neden olur.
  • Romatizmal hastalıklar: Romatoid artrit gibi inflamatuar hastalıklar eklem kıkırdağını tahrip eder.

Belirtiler Nelerdir?

  • Omuzda derin, künt ve giderek artan ağrı — tipik olarak gece ağrısı şeklinde
  • Hareket kısıtlılığı: kolu yukarı kaldıramama, sırta ve enseye ulaşamama
  • Eklemde sürtünme hissi ve krepitasyon (takılma sesi)
  • Sabah tutukluğu, aktiviteyle artan ağrı
  • İleri evrede istirahatte bile devam eden ağrı

Tanı Nasıl Konur?

Fizik muayenede hareket açıklığı ve ağrı noktaları değerlendirilir. Direkt röntgen eklem aralığı daralması, kemik çıkıntılar (osteofit) ve kemik değişikliklerini gösterir; kireçlenme tanısının temelidir. Eşlik eden yumuşak doku hasarları (manşet yırtığı gibi) için MRG istenebilir.

Omuz kireçlenmesinde kontrollü direnç egzersizleri ve fizik tedavi

Tedavi Seçenekleri

Ameliyatsız Tedavi

Erken ve orta evrede belirtiler şu yöntemlerle yönetilir:

  • Ağrı kesici ve antiinflamatuar ilaçlar
  • Fizik tedavi ve eklem çevresi kas güçlendirme
  • Eklem içi kortikosteroid enjeksiyonları
  • PRP ve biyolojik enjeksiyonlar — eklem içi iyileşmeyi desteklemek amacıyla
  • Aktivite düzenlemesi ve ergonomi önerileri

Cerrahi Tedavi

İleri evre kireçlenmede, konservatif yöntemlerle yanıt alınamayan hastalarda omuz protezi (anatomik veya ters omuz protezi) ağrının giderilmesi ve fonksiyonun geri kazandırılması için en etkili yöntemdir. Rotator manşet sağlamsa anatomik (total) protez, manşet fonksiyonsuzsa ters omuz protezi tercih edilir.

Ne Zaman Doktora Başvurmalı?

Omuz ağrınız 2-3 haftadan uzun sürüyorsa, gece sizi uyandırıyorsa veya kolunuzu kaldırmakta giderek zorlanıyorsanız uzman değerlendirmesi önerilir. Erken evrede uygulanan tedaviler hastalığın ilerlemesini yavaşlatır ve ameliyat ihtiyacını geciktirebilir.

Sık Sorulan Sorular

Omuz kireçlenmesi neden olur?
En sık neden yaşa bağlı kıkırdak aşınmasıdır (primer osteoartrit). Ayrıca eski omuz çıkıkları, rotator manşet yırtıkları, kırıklar, avasküler nekroz ve romatizmal hastalıklar da kireçlenmeye zemin hazırlar.
Omuz kireçlenmesinin belirtileri nelerdir?
Omuzda derin ve künt ağrı (özellikle geceleri), hareket kısıtlılığı, kolu kaldırmada zorlanma, eklemde sürtünme/krepitasyon sesi ve günlük aktivitelerde (giyinme, saç tarama) zorlanma tipik belirtilerdir.
Omuz kireçlenmesi ameliyatsız tedavi edilebilir mi?
Erken ve orta evrede ağrı kesiciler, fizik tedavi, aktivite düzenlemesi ve eklem içi enjeksiyonlar (kortikosteroid, PRP, hyaluronik asit) ile belirtiler kontrol altına alınabilir. Ancak kireçlenme geri döndürülemez; ameliyatsız yöntemler hastalığı durdurmaz, belirtileri yönetir.
Omuz kireçlenmesinde ne zaman protez gerekir?
Ağrı günlük yaşamı ve uykuyu bozacak düzeye geldiğinde, konservatif tedavilere yanıt alınamadığında ve röntgende ileri eklem hasarı görüldüğünde omuz protezi düşünülür.
Omuz kireçlenmesi egzersizle geçer mi?
Egzersiz kireçlenmeyi geri döndürmez ancak eklem çevresi kasları güçlendirerek ağrıyı azaltır ve fonksiyonu korur. Yanlış ve zorlayıcı egzersizler ise aşınmayı hızlandırabilir; program mutlaka uzman kontrolünde olmalıdır.